Publicatiedatum:
Intensive Care is een beruchte Nederlandse slasherfilm die vooral bekendstaat als een compleet wanproduct. Toch heeft de film door de jaren heen een zekere cultstatus verworven onder liefhebbers van slechte horrorfilms. Met een misvormde dokter, houterig acteerwerk en een verhaal dat meer vragen oproept dan spanning weet op te bouwen, lijkt de film alle ingrediënten voor een memorabele mislukking in huis te hebben. Maar is Intensive Care daadwerkelijk zo slecht als zijn reputatie doet vermoeden, of valt er tussen alle gebreken nog iets te genieten?
Intensive Care begint wanneer de gerenommeerde chirurg Dr. Bruckner betrokken raakt bij een ernstig auto-ongeluk. Hij raakt daarbij zo zwaar verbrand dat hij in coma belandt. Zeven jaar later ontwaakt hij op oudejaarsavond en begint hij aan een bloedige moordpartij. Verpleegkundige Peter, zijn vriendin Amy en haar broer Bobby raken verstrikt in de terreur van de misvormde dokter, die hen begint te stalken. Wat volgt is een kat-en-muisspel waarin de drie moeten vechten voor hun leven, terwijl de dokter zijn gewelddadige wraaktocht voortzet.
Het is over het algemeen niet zo moeilijk om een onderhoudende slasher te maken. De jaren 80 hebben immers genoeg vermakelijke voorbeelden voortgebracht. Toch slaagt Intensive Care erin om op werkelijk geen enkel vlak te overtuigen. Ondanks de bescheiden speelduur van amper 74 minuten weet de film zichzelf behoorlijk langdradig te maken. Na de eerste moord duurt het maar liefst een halfuur voordat het monster opnieuw toeslaat. Tot die tijd zitten we opgescheept met een suffe liefdesdriehoek tussen Amy, Peter en Ted. Veel meer dan een hilarisch moment waarop Koen de in een leren jas gehulde Ted herhaaldelijk bitchslapt, levert dat niet op. Gelukkig zijn er nog de blote borsten van Nada van Nie om de boel een beetje op te fleuren, want wat is een Nederlandse film uit de vorige eeuw zonder een gratuit naaktmomentje?
Ook qua cast ligt de focus van Intensive Care niet helemaal scherp. De film opent met een relatief lange proloog rond de arts van George Kennedy, die eindigt met een ongeluk dat een normaal mens niet zou overleven. De dokter komt er echter vanaf met een zwaar verminkt gezicht en belandt in een coma in het ziekenhuis. Vervolgens verschuift de aandacht naar Koen Wauters als hoofdpersonage, en bekeken door de lens van nu is dat bepaald geen sympathieke protagonist. Als verpleger op een afdeling met comapatiënten legt hij samen met een collega carnavals maskers over de gezichten van weerloze patiënten, uiteraard zonder hun toestemming. Ook zijn obsessie voor Amy roept de nodige vraagtekens op en vertoont overduidelijk stalkerachtige trekjes. Een afwijzing accepteert hij niet en hij dringt zich herhaaldelijk aan haar op, met als dieptepunt een moment waarop hij haar bloes openscheurt. Uiteraard leidt dit uiteindelijk wel tot seks, want zo werkte dat blijkbaar in de jaren 90.
Na een confrontatie met de dokter, die hem voor dood achterlaat, verdwijnt Wauters voor een flinke periode uit de film. De aandacht verschuift daardoor opnieuw, ditmaal naar Amy, die verwikkeld raakt in een kat-en-muisspel met de moordenaar. Ze neemt daarmee de rol aan van de klassieke final girl, die het in haar eentje tegen de moordenaar moet opnemen. Totdat Wauters plotseling toch nog blijkt te leven en alsnog als redder in nood mag opdraven.
Ook op de andere vlakken is Intensive Care een wanproduct. Het acteerwerk is abominabel en het is dan ook niet zo vreemd dat zowel Van Nie als Wauters hun acteercarrière na deze film op een laag pitje hebben gezet. Al blijft het natuurlijk de vraag in hoeverre dat een vrijwillige keuze was. De special effects zijn naar Nederlandse maatstaven redelijk, maar halen hooguit het niveau van een Friday the 13th-film van tien jaar eerder. Er gaan scherpe voorwerpen dwars door hoofden heen, maar overtuigend wordt het nergens.
Een slasher staat of valt met zijn moordenaar en de creativiteit waarmee hij zijn slachtoffers om het leven brengt. Helaas heeft deze misvormde dokter weinig om het lijf. Zijn uiterlijk is nauwelijks memorabel en ook zijn moordmethodes blinken niet bepaald uit in originaliteit. Het meest indrukwekkende moment komt al tijdens zijn eerste moord, wanneer hij het hoofd van een verpleegster 180 graden omdraait. Daarna zakt het niveau snel in en zijn de moorden opvallend tam. Voor een film die zijn bestaansrecht grotendeels aan een gemaskerde moordenaar en diens slachtpartijen ontleent, is dat toch een behoorlijk groot probleem.
Intensive Care is in zeker opzicht een bijzondere film, omdat er voortdurend een disconnect is tussen wat we zien en wat de film ons probeert wijs te maken. Dat heeft vooral te maken met de manier waarop de productie is opgezet: een Nederlandse film, maar wel met het oog op een internationale release. Kennelijk bestaan er twee versies van de film: een Nederlandstalige en een Engelstalige. In plaats van de Nederlandse dialogen achteraf na te synchroniseren, werden de scènes waarin gesproken wordt simpelweg twee keer opgenomen: één keer in het Nederlands en één keer in het Engels. Ik heb de Nederlandstalige versie gezien, die ik voor het gemak maar als de oorspronkelijke versie beschouw.
Toch begint de film in het Engels, omdat de Amerikaanse acteur George Kennedy, destijds bij het grote publiek bekend van The Naked Gun, in de eerste tien minuten een prominente rol speelt. Het eerste moment waarop de wenkbrauwen omhooggaan, is wanneer Kennedy achter het stuur zit van een auto met een Amerikaans kenteken. Kort daarna zien we hoofdrolspeler Koen Wauters uit het St. Anna Hospital naar buiten lopen. Langzaam begint het te dagen: deze film speelt zich blijkbaar af in de Verenigde Staten. De definitieve bevestiging laat echter nog even op zich wachten, want zodra Wauters de parkeerplaats op loopt, staat daar doodleuk een vrachtwagen met Meubelcentrale Heylen (inmiddels failliet overigens) in grote letters op de zijkant. Bovendien oogt de omgeving werkelijk nergens Amerikaans.
Het resultaat is een film die overduidelijk niet in Amerika is opgenomen, een grotendeels Nederlandse en Vlaamse cast heeft, maar ondertussen met Amerikaanse auto’s, Engelstalige posters aan de muren en een koelkast vol Budweiser probeert te verhullen waar de camera daadwerkelijk heeft gestaan. Ik vind het een merkwaardige keuze, want waarom moest Intensive Care zich per se in Amerika afspelen? Het merendeel van de film speelt zich binnenshuis of in de bossen af, dus de locatie had nauwelijks een obstakel hoeven zijn. Complimenten voor de setdesigner, die zelfs aan de stekker van een boormachine heeft gedacht, maar was het niet logischer geweest om er gewoon een Nederlands-Vlaamse productie van te maken, met een bijpassende omgeving? Nu kijken we naar Nederlandse en Vlaamse acteurs die zich door een decor bewegen dat ons voortdurend probeert te overtuigen dat we in Amerika zijn, terwijl vrijwel alles het tegendeel bewijst.
Alsof dat nog niet genoeg is, speelt de film zich af op oudejaarsavond. En hoewel Amerikanen natuurlijk ook vuurwerk afsteken, kennen ze niet dezelfde traditie van massaal consumentenvuurwerk als wij hier. Wanneer Wauters vervolgens een paar flinke vuurpijlen de lucht in jaagt, voelt dat opnieuw typisch Nederlands aan in een film die ons ervan probeert te overtuigen dat we ons aan de andere kant van de Atlantische Oceaan bevinden. Intensive Care wil duidelijk internationaal overkomen, maar slaagt er vooral in om je voortdurend uit het verhaal te halen. Je zit niet naar een Amerikaanse horrorfilm te kijken, maar naar een Nederlandse productie die zich heeft verkleed als een Amerikaanse film. En die vermomming is minstens zo overtuigend als de special effects.
De enige elementen die in het voordeel van Intensive Care werken, zijn de onbedoeld komische momenten. Zo vraagt Nada van Nie aan een zwaar bebloede en gewonde Wauters doodleuk: “Zal ik even een pleister voor je halen?” Blijkbaar is een pleister precies wat je nodig hebt wanneer je eruitziet alsof je zojuist een ontmoeting met een kettingzaag hebt overleefd. Dat weerhoudt Wauters er overigens niet van om in de volgende scène alweer achter de moordenaar aan te gaan, dwars door de bossen, terwijl hij hem met vuurpijlen bestookt. Wat de film tekortkomt aan spanning, maakt hij ruimschoots goed met dit soort onbedoeld hilarische momenten.
Intensive Care is inderdaad het wanproduct waar zijn reputatie op vooruitloopt. De film is langdradig, het acteerwerk is abominabel, de moorden zijn weinig memorabel en de poging om een Nederlandse productie voor Amerikaans door te laten gaan werkt vooral op de lachspieren. Ook de personages en de verhoudingen daartussen maken het er niet bepaald beter op. Toch heeft de film een zekere charme, al komt die vooral voort uit de momenten waarop je niet helemaal zeker weet of je moet lachen of je hoofd tegen de muur moet slaan. De onbedoeld komische dialogen, de bizarre situaties en de knullige uitvoering maken van Intensive Care een vermakelijke mislukking. Een goede slasher is het absoluut niet, maar als je van Nederlandse horror met een flinke dosis onbedoelde humor houdt, valt er nog wel iets te beleven. Verwacht alleen geen spanning, want daarvoor moet je ergens anders zijn.
